The Reflection of Components of Western Modernity in the Intellectual and Technological Structure of Safavid Iran

Document Type : Original Article

Authors

1 Prof of History, Arak University, Arak, Iran

2 Associate Prof in History, Arak University, Arak, Iran

3 MA in History, Arak University, Arak, Iran

10.22099/jchr.2025.53494.1013

Abstract

One of the key aspects of studying the civilizational transformations of Safavid Iran is examining the reciprocal influences of Iran’s relations with the West and their reflection in the intellectual and technological structure of Iranian society. In light of the political necessities arising from European conflicts with the Ottoman Empire, as well as the growing appeal of Western intellectual and technological achievements to Iranian elites, relations developed between Safavid Iran and Western powers, manifested through the visits of travelers, ambassadors, and Western craftsmen to the Safavid court.This research, using a descriptive-analytical approach, seeks to answer the question of how the elements of Western modernity were reflected in the intellectual and technological structure of Safavid Iran and what impact they had on Iran’s civilizational transformation. The findings show that although these relations led to the emergence of some new intellectual trends, military technologies, and decorative structures in Iranian society, structural limitations, the sanctified view of kingship, the influence of the harem, and political authoritarianism prevented these developments from leading to a fundamental transformation within society. Ultimately, the manifestations of modernity remained largely confined to the upper classes.
 
 

Keywords

Main Subjects


آزادارمکی، تقی؛ مبارکی، مهدی. (1391). ‌‏«‏تبیین جامعه‌شناختی علل تحول فرش ایرانی در دوره صفویه‌‏».‏ جامعه‌شناختی هنر و ادبیات، 4 (1)، 73-92.
آژند، یعقوب. (1383). ‌‏«‏نقاشان اروپایی در ایران دوره صفوی‌‏». هنرهای زیبا، (19)، 75 -83.
اسکندر بیگ ترکمان. (1382). تاریخ عالم آرای عباسی. محقق و مصحح ایرج افشار، ج2و 3، تهران: امیرکبیر.
افروغ، محمد. (1389). نماد و نشانه‌شناسی در فرش ایران. تهران: جمال هنر.
افشار نادری، غلامرضا. (1384). نقد و بررسی تاریخ ایران در دوره‌ی صفویان. تهران: پندار نو.
اولئاریوس، آدام. (1363). سفرنامه. ترجمه‌ی احمد بهپور، تهران: سازمان انتشاراتی و فرهنگی ابتکار.
بهرامی، اکرم. (1381). ‌‏«‏بررسی دوره‌ی اول حکومت شاه عباس اول‌‏»‏. تاریخ‌پژوهی، (12 و 13)، 111-123.
پیمان، متین. (1383). پوشاک ایرانیان. تهران: دفترپژوهش‌های فرهنگی.
تاریخ ایران دوره صفویه. (1380). پژوهش دانشگاه کمبریج، ترجمه‌ی یعقوب آژند، تهران: جامی.
تاورنیه، ژان باتیست. (1382). سفرنامه. ترجمه‌ی حمید ارباب شیرانی، تهران: نیلوفر.
تتوی، قاضی احمد؛ قزوینی، آصف خان. (1382). تاریخ الفی. محقق و مصحح غلامرضا طباطبایی مجد، ج8، تهران: علمی و فرهنگی.
جعفریان، رسول. (1386). تاریخ ایران اسلامی (دفترچهارم) صفویه از ظهور تا زوال. تهران: کانون اندیشه جوان.
جملی کارری، جووانی فرانچسکو. (1348). سفرنامه کارری. ترجمه‌ی عباس نخجوانی، عبدالعلی کارنگ، تبریز: اداره کل فرهنگ و هنر آذربایجان شرقی.
حاجی، اشرف. (بی تا). ‌‏«‏اسلحه منقرض شده‌‏». دانشمند، (564).
حائری، عبدالهادی. (1367). نخستین رویارویی‌های اندیشه گران ایران با دو رویه‌ی تمدن بورژوازی غرب. تهران: امیرکبیر.
حسینی فسایی، حاج میرزا حسن. (1382). فارسنامه ناصری. محقق و مصحح منصور رستگار فسایی، ج1، تهران: امیرکبیر.
حسینی قمی، قاضی احمد بن شرف‌الدین. (1383). خلاصه التواریخ. مصحح احسان اشراقی، ج1، تهران: دانشگاه تهران.
خطایی، علی‌اکبر. (1372). خطای نامه. شرح مشاهدات سید علی اکبر خطایی در سرزمین چین، تهران: مرکز اسناد فرهنگی آسیا.
درکرویس، دیرک وان. (1380). شاردن و ایران، تحلیلی از اوضاع ایران در قرن17م. ترجمه‌ی حمزه اخوان تقوی، تهران: فرزان روز.
دلاواله، پیترو. (1370). سفرنامه، قسمت مربوط به ایران. ترجمه‌ی شجاع الدین شفا، تهران: علمی و فرهنگی.
ذبیحی، مرتضی. (1381). دنباله تاریخ اجتماعی اراک و بعضی موضوعات فرهنگی هنری. باهتمام اتاق بازرگانی و صنایع و معادن اراک، اراک: پیام دیگر.
سانسون، مارتین. (1346). سفرنامه؛ وضع کشور شاهنشاهی ایران در زمان شاه سلیمان صفوی. باهتمام و ترجمه تقی تفضّلی، تهران: ابی سبینا.
سیبیلا، شوستر والسر. (1364). ایران صفوی از دیدگاه سفرنامه‌های اروپائیان. ترجمه و حواشی غلامرضا ورهرام، تهران: امیرکبیر.
سیوری، راجر. (1372). ایران عصرصفوی. ترجمه‌ی کامبیز عزیزی، تهران: سمت.
شاردن، ژان. (1372). سفرنامه. ترجمه‌ی اقبال یغمائی، ج2و3و4و5، تهران: توس.
شرلی، آنتونی. (1387). سفرنامه برادران شرلی. محقق و مصحح علی دهباشی، تهران: نگاه.
صفت گل، منصور. (1390). فراز و فرود صفویان. تهران: کانون اندیشه جوان.
غفاری کاشانی، قاضی احمد بن محمد. (1414). تاریخ نگارستان. محقق و مصحح مرتضی مدرس گیلانی، تهران: کتابفروشی حافظ.
فیگویروا، دن گارسیا دسیلوا. (1363). سفرنامه. ترجمه غلام رضا سمیعی، تهران: نشرنو.
قدیانی، عباس. (1387). فرهنگ جامع تاریخ ایران. ج1، تهران: آرون.
قزوینی، ابوالحسن. (1367). فواید الصفویه. محقق و مصحح مریم میراحمدی، تهران: مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
قزوینی، زکریا بن محمد. (1373). آثار البلاد و اخبار العباد. ترجمه‌ی میرزا جهانگیر قاجار، تهران: امیرکبیر.
قزوینی، میرزا محمد طاهر وحید. (1383). تاریخ جهان آرای عباسی. محقق و مصحح سید سعید میر محمد صادق، تهران: پژوهشگاه علوم انسانی و مطالعات فرهنگی.
کاتف، فِدُت آناناس بویچ. (2536). سفرنامه. ترجمه‌ی محمد صادق همایونفرد، ویرایش عبدالعلی سیاوشی، تهران: کتابخانه ملی ایران.
کروسینسکی، بوداش تادوش. (1363). سفرنامه؛ یادداشت‌های کشیش لهستانی عصر صفوی. ترجمه‌ی عبدالرزاق دُنبلی ‌‏«‏مفتون‌‏»‏، مقدمه و تصحیح مریم میراحمدی، تهران: توس.
کریمی، علی. ‌‏(1386). «‏بازتاب هویت فرهنگی ایرانیان در سفرنامه‌های عصر صفوی و قاجاری‌‏».‏ مطالعات ملّی، (29)، 31 -62.
کمپفر، انگلبرت. (1350). سفرنامه، در دربار شاه ایران. ترجمه‌ی کیکاووس جهانداری، تهران: انجمن آثار ملّی.
کنتارینی، آمبروجو.  (1349). سفرنامه. ترجمه‌ی قدرت‌الله روشنی، تهران: امیرکبیر.
لاکهارت، لارنس. (1383). انقراض سلسله صفویه. تهران: علمی و فرهنگی.
مجتهدی، کریم. (1384). آشنایی ایرانیان با فلسفه‌های جدید غرب. تهران: پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی و مؤسسه مطالعات تاریخ معاصرایران.
محبی، حمیدرضا. (1390). ‌‏«‏پیکره‌ی انسان درنقاشی صفوی‌‏». دانشگاه هنر، (8)، 45-55.
ملکم، سرجان. (1380). تاریخ کامل ایران. ترجمه‌ی میرزا اسماعیل حیرت، تهران: افسون.
میراحمدی، مریم. (1371). تاریخ تحولات سیاسی و اجتماعی ایران در عصر صفوی. تهران: امیرکبیر.
میرجعفری، حسین؛ سیدبنکدار، سیدمسعود. (1387). ‌‏«‏زرگری و جواهرسازی در عصر صفوی‌‏»‏. دانشگاه اصفهان، (3 و 5)، 1- 16.
میش مست‌نهی، مسلم؛ عابد اصفهانی، عباس. (1386). ‌‏«‏تاریخچه آینه و آینه‌کاری در ایران (با نگاهی ویژه به اصفهان دوره صفوی)‌‏». مرمت و پژوهش، (2)، 43-52.
نوایی، عبدالحسین. (1363). اسناد و مکاتبات سیاسی ایران از سال 1038 تا 1105. تهران، مؤسسه مطالعات و تحقیقات فرهنگی.
ــــــــــــــــ. (1385). روابط سیاسی و اقتصادی ایران در دوره صفویه. تهران: سمت، 1385.
نوایی، عبدالحسین؛ غفاری‌فرد، عباسقلی. (1386). تاریخ تحولات سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، فرهنگی ایران دردوران صفویه. تهران: سمت.
نویدی، داریوش. (1386). تغییرات اجتماعی- اقتصادی در ایران عصر صفوی(قرن شانزدهم وهفدهم میلادی). ترجمه‌ی هاشم آقاجری، تهران: نشرنی.
واله قزوینی اصفهانی، محمدیوسف. (1372). خُلدبرین. محقق و مصحح میرهاشم محدث، تهران: بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار.
هربرت، موریس. (1362). محمدرضا بیگ. سفیر ایران در دربار لوئی14. به کوشش همایون شهیدی، ترجمه‌ی عبدالحسین وجدانی، تهران: گزارش.
یوسف جمالی، محمدکریم. (1385). ‌‏«‏نقد و بررسی سفرنامه‌های ونیزیان در ایران‌‏»‏. دانشگاه آزاد اسلامی محلات، 1 (1)، 126-152.
Matthee, Rudi. (1999). The Politics of Trade in Safavid Iran: Silk for Silver, 1600–1730. Cambridge: Cambridge University Press, 85–92.
M.Haneda. (2011). Army iii.safavid period". Encyclopaedia iranica.503-506.
A.Welch. (2011). Art in iran ix safavid to qajar periods, Encyclopaedia iranica, 620-627.
Walker, Daniel. nodate ''Carpets ix.safavid period'' Encyclopaedia iranica, 866-875.